Hoe vertel je je kind dat je gaat scheiden?
Timing is belangrijk
Het moment waarop je je kind vertelt dat je gaat scheiden maakt veel uit voor je kind. Het liefst vertellen ouders het aan de kinderen als ze duidelijkheid hebben over hoe het leven er na de scheiding gaat uitzien.
Begrijpelijk, want dan hoeven de kinderen minder te dealen met allerlei onzekerheden over de toekomst. Maar voor de meeste ouders is dat niet haalbaar. Dan is het des te belangrijker dat je van tevoren nadenkt over de vraag: hoe vertel ik mijn kind dat ik ga scheiden?
Wat vertel je in het gesprek?
Nog belangrijker dan de praktische consequenties van de scheiding is dat kinderen tijdens het gesprek duidelijk horen:
- Papa en mama houden van jou. De liefde voor jou verandert niet.
- Papa en mama zijn er ook na de scheiding voor jou. Je kunt bij ons beiden terecht.
- De scheiding is niet jouw schuld. Je kunt dus ook niets doen om de situatie te veranderen.
- Je hoeft nooit te kiezen tussen papa en mama. Wij gaan ervoor zorgen dat je een goede band houdt met ons allebei.
- Je mag boos, verdrietig en bang zijn. Wij begrijpen dat het ook voor jou moeilijk is en dat je misschien veel vragen hebt. Wij hebben misschien niet altijd meteen alle antwoorden, maar wij horen jouw vragen graag.
- (Oma/tante/de juf/de mentor) weet van de situatie. De scheiding is geen geheim. Als je met hen of met je vrienden over de situatie wilt praten, dan mag dat.
Dit lijstje kun je uiteraard aanvullen en aanpassen aan het taalgebruik dat past bij de leeftijd van je kind.
Wie vertelt de kinderen dat jullie gaan scheiden?
Voor het kind is het fijn als jullie samen vertellen dat jullie gaan scheiden. Als dat niet haalbaar is of tot té grote spanningen leidt, kan het gesprek ook door een van de ouders in overleg met een professional, zoals een mediator of therapeut worden gevoerd.
Wat vertel je niet aan je kind over de scheiding
Pas op met te veel uitleg over ‘waarom’ jullie gaan scheiden.
Waar kinderen niets aan hebben, is het hele verhaal over waarom jullie uit elkaar gaan. Vaak verschillen ouders van mening over het waarom of heeft één ouder een misstap begaan. Wat heeft het kind eraan om te weten dat vader een narcist en moeder een borderliner is? Dat vader alcoholverslaafd is en moeder er genoeg van had, of dat moeder is vreemdgegaan met de buurman? Helemaal niets.
Loyaliteitsconflict
Sterker nog, het risico dat je kind één ouder schuldig vindt aan de scheiding en daardoor in een loyaliteitsconflict terechtkomt, is groot. Een kind is van nature loyaal aan beide ouders en een loyaliteitsconflict leidt tot trauma. Houd daarom het verhaal over de scheiding neutraal, vertrouw erop dat jullie kinderen hun eigen ervaring met de andere ouder zullen hebben en gun hen die.
Zo voorkom je dat een van de ouders later de boeman is die het kind een band met de andere ouder heeft ontnomen. Moeilijk, maar wel de beste beslissing in het belang van jullie kind en je eigen band met het kind op de lange termijn.
Waar en wanneer vertel je je kind dat je gaat scheiden?
Het moment dat ouders vertellen dat ze gaan scheiden is voor kinderen een moeilijk moment dat ze nooit meer vergeten. Denk daarom goed na over de locatie en het moment waarop jullie het gesprek voeren.
Hebben jullie als gezin fijne herinneringen aan het strand? Vertel het dan níet tijdens een strandwandeling. Zorg ook dat dit moeilijke moment niet vervlochten raakt met een moment dat leuk en onbezorgd hoort te zijn, zoals een verjaardag, feestdag of de vakantie.
Vertel het niet in de slaapkamer van je kind
Een andere no-go is de slaapkamer van het kind. De slaapkamer is bij uitstek een veilige ruimte voor het kind. Meestal is het de ruimte waar kinderen zich terugtrekken als zij daar behoefte aan hebben. Als het kind de scheidingsmelding daar krijgt, is het nooit meer dezelfde veilige plek.
Zorg voor een geschikt moment
Vertel je een kind dat je gaat scheiden vlak voor het naar school of naar bed gaan? Dan is er geen ruimte om emoties te uiten, vragen te stellen en troost te vinden. Kies dus altijd een moment waarop jullie de tijd hebben voor de kinderen en niemand weg hoeft.
Vertel het je kind eventueel voor het weekend. Zorg dat jullie dat weekend geen afspraken hebben. Kinderen hebben dan alle tijd om vragen te stellen, emoties te uiten, troost te zoeken. Jullie hebben zelf de tijd om ze te beantwoorden, zonder dat je haast hebt of moet werken.
Woonkamer of keukentafel als goede plek voor slecht nieuws
De woonkamer of de keukentafel vinden de meeste kinderen de fijnste plek om slecht nieuws te ontvangen. Het is een ruimte waar jullie met het hele gezin bij elkaar zijn, in de discretie van het eigen huis, met een uitwijkmogelijkheid naar de eigen slaapkamer.
‘Zorg voor een neutrale plek én een moment waarop het kind de mogelijkheid heeft om vragen te stellen, emoties te uiten en zich veilig te voelen bij jullie’.
Meer weten over scheiden met kinderen?
Bekijk dan ook onze pagina:
Hoe bereid je het gesprek over de scheiding voor?
Wat wil je vertellen aan je kind over de scheiding?
Mijn advies: hou het eenvoudig. Gebruik woorden die kinderen begrijpen zoals: we zijn niet meer verliefd, we maken veel ruzie, we zijn niet meer blij.
Wie doet het woord?
Probeer het gesprek zo rustig mogelijk te beginnen. Denk je dat je erg emotioneel wordt bij dit gesprek? Laat de ander dan het woord doen. Later in het gesprek kan de ander het overnemen. Door hier vooraf afspraken over te maken, heb je op het moment zelf meer rust.
Wanneer vertellen jullie het?
Denk na over een goed moment, zoals een dag en een tijdstip. Mijn advies: kies een dag waarop jullie de tijd hebben. Zodat de kinderen kunnen verwerken wat ze te horen hebben gekregen. Zo creëer je ruimte voor hun emoties en de vragen die ze kunnen stellen, ook al is het later op de dag.
Hoe ga je om met vragen van de kinderen?
Kinderen hebben vaak direct veel vragen over de scheiding. Over hoe het eruit gaat zien als jullie gescheiden zijn? Waar ze gaan wonen? Hoe het dan met vakanties gaat? Waar ze hun verjaardag moeten vieren?
Heb je nog geen antwoord op de vraag, vertel dan hoe jullie duidelijkheid over de toekomst gaan krijgen. Doe in ieder geval nooit beloftes die je niet kunt waarmaken. Dat geeft op de korte termijn rust, maar schaadt op de langere termijn alleen maar het vertrouwen.
Hoe ga je om met emoties van de kinderen?
Ieder kind reageert anders op de boodschap van hun ouders dat ze gaan scheiden. De een heeft veel vragen, de ander wordt verdrietig of boos en weer een ander kind trekt zich terug op zijn of haar kamer.
De ervaring leert dat het fijn is voor kinderen als ze de ruimte krijgen om te reageren zoals ze reageren. Ons advies: accepteer hun reactie op dat moment. Is er ruimte voor gesprek, dan kun je uitleggen waarom jullie gaan scheiden. Als je kind te emotioneel is of het gesprek uit de weg gaat, dan is ons advies om die eerste reactie te accepteren en op een ander moment verder te praten met je kind.
Vermijd het gebruik van clichés.
Zeg in ieder geval niet dat ‘alles weer goed komt’. Of dat ‘het allemaal wel overgaat’. Het is geruststellend bedoeld, maar geeft je kind waarschijnlijk alleen maar het gevoel dat hij of zij niet echt serieus wordt genomen.
Wat kan een mediator voor je betekenen?
Wil je zeker weten dat het gesprek met je kind over de scheiding goed verloopt, dan kun je het gesprek voorbereiden met een mediator. We bespreken het karakter van je kind en hoe hij of zij met dingen omgaat. Je mediator luistert goed naar de details en we maken met elkaar een overzicht van punten die jullie als ouders op dat moment wel en beter (nog) niet kunnen doen en zeggen.
Uiteindelijk weet je vooraf nooit precies hoe het gesprek gaat lopen. Maar het feit dat je er aandacht aan besteedt en het zorgvuldig wilt doen, is de eerste en belangrijkste stap.
Troostknuffels
Een troostknuffel geeft je kind een gevoel van veiligheid en geborgenheid en helpt je kind om de scheiding te verwerken. De populairste troostknuffel is de Mamagaai-Papagaai van het bedrijf Trust Buddies. Deze knuffels staan symbool voor de ouders en kunnen helpen om de kinderen te laten zien dat hun ouders er nog steeds voor hen zijn, ook als ze uit elkaar gaan.
Het gesprek met het kind over de scheiding is een belangrijk onderdeel van de voorbereiding op een scheiding. Door het gesprek op een open en eerlijke manier te voeren, help je je kind om de scheiding beter te verwerken. Dit maakt het makkelijker voor je kind om een gezonde relatie met beide ouders te behouden, ook na de scheiding.
“Het is belangrijk om kinderen goed voor te bereiden op een scheiding”
Online keuzehulp
Weet je niet waar je moet beginnen? Beantwoord een aantal korte vragen. Je krijgt direct een indicatie van het traject en de bemiddelaar in jullie regio. Zonder gegevens achter te laten.
Wil je liever je vragen rechtstreeks met iemand bespreken?
Eerste gesprek is kosteloos & vrijblijvend.
